OA (Osteoartrit) üçin elektroterapiýa

1. OA (Osteoartrit) näme?

Arka plan:

Osteoartrit (OA) sinovial bogunlara täsir edýän we gialin kekirdegiň degenerasiýasyna we ýok edilmegine sebäp bolýan keseldir. Häzirki güne çenli OA üçin bejeriş usuly ýok. OA terapiýasynyň esasy maksatlary agyryny aýyrmak, funksional ýagdaýy saklamak ýa-da gowulandyrmak we deformasiýany azaltmakdyr. Transkutan elektrik nerw stimulýasiýasy (TENS) dürli ýagdaýlardan ýüze çykýan ýiti we dowamly agyryny gözegçilikde saklamak üçin fizioterapiýada giňden ulanylýan inwaziw däl usuldyr. OA-da TENS-iň netijeliligini bahalandyrýan birnäçe synaglar çap edildi.

Osteoartrit (OA) degeneratiw üýtgeşmelere esaslanýan keseldir. Ol esasan orta ýaşly we gartaşan adamlara täsir edýär we onuň alamatlary gyzyl we şişen dyz agyry, basgançaklardan ýokary we aşaky agyry, dyz agyry we oturyp ýören wagtyňyzda we ýöreýän wagtyňyzda rahatsyzlykdyr. Şeýle hem şişen, böken, suw akýan we ş.m. näsaglar bolar, eger wagtynda bejerilmese, bu bogunlaryň deformasiýasyna we maýyplygyna sebäp bolar.

2. Alamatlar:

*Agyry: Agramy artyk hassalar, esasanam, çömelende ýa-da basgançaklardan çykanda we düşende agyry duýýarlar. Artritiň agyr ýagdaýlarynda, hatda dynç alanda we ukudan oýananda hem agyry duýulyp biler.

*Osteoartritiň esasy alamatlary bogunlaryň agyrmagy we deformasiýalarydyr. Diz bogunynda warus ýa-da walgus deformasiýalary, şeýle hem bogun süňkleriniň gyralarynyň ulalmagy bolup biler. Käbir näsaglarda dyz bogunynyň çäkli giňelmegi bolup biler, agyr ýagdaýlarda bolsa fleksiýon kontraktura deformasiýasyna sebäp bolup biler.

*Boglanlaryň berklenmeginiň alamatlary: Meniskusa zeper ýetmeginiň alamatlaryna meňzeş, bogunlaryň gödek ýüzleri ýa-da bitişmeleri käbir näsaglarda bogunlaryň içinde boş bedenleriň döremegine sebäp bolup biler.

* Bogunlaryň gatylygy ýa-da şişmegi: Agyry hereketiň çäklendirilmegine getirýär, netijede bogunlaryň gatylygyna we kontrakturalaryň deformasiýa getirmegi mümkin. Sinowitiň ýiti döwründe şişmek bogunlaryň hereketliligine täsir edýär.

3. Diagnoz:

OA üçin diagnostik kriteriýalar aşakdakylary öz içine alýar:

1. Geçen aýyň dowamynda gaýtalanýan dyz agyrysy;

2. Rentgen suraty (dik duran ýa-da agram göterýän ýagdaýda düşürilen) bogun boşlugynyň daralmagyny, subhondral osteosklerozy, kistoz üýtgeşmelerini we bogun gyrasynda osteofitleriň emele gelmegini görkezýär;

3. Bogun suwuklygynyň analizi (azyndan iki gezek geçirildi), ak gan öýjükleriniň sany <2000/ml bolan sowuk we ýapyşykly konsistensiýany görkezýär;

4. Orta ýaşly we gartaşan hassalar (40 ýaşdan uly);

5. Irden 15 minutdan az dowam edýän gatylyk;

6. Işjeňlik wagtynda süňk sürtülmesi;

7. Dyz ujunyň gipertrofiýasy, dürli derejede ýerli şişme, bükülme we uzalma üçin hereketiň azalmagy ýa-da çäklendirilmegi.

4.terapewtik tertibi:

OA-ny elektroterapiýa önümleri bilen nädip bejermeli?

Ulanyşyň anyk usuly aşakdaky ýaly (TENS režimi):

①Tok güýjüniň dogry mukdaryny kesgitläň: TENS elektroterapiýa enjamynyň tog güýjüni nähili agyry duýýandygyňyza we size näme rahat duýýandygyňyza baglylykda sazlaň. Umuman, pes intensiwlikden başlaň we ýakymly duýgy duýýança ony kem-kemden artdyryň.

②Elektrodlaryň ýerleşdirilişi: TENS elektrod plastyrlaryny agyrýan ýere ýa-da onuň golaýyna goýuň. OA agyrysy üçin, olary dyzyňyzyň töweregindäki myşsalara ýa-da agyrýan ýeriň üstüne goýup bilersiňiz. Elektrod plastyrlaryny deriňize berk ýapyşdyryň.

③Dogry režimi we ýygylygy saýlaň: TENS elektroterapiýa enjamlarynyň adatça saýlamak üçin dürli režimleri we ýygylyklary bolýar. Diz agyrysy barada aýdylanda, üznüksiz ýa-da impulsly stimulýasiýany saýlap bilersiňiz. Agyrynyň iň gowy ýeňilleşdirilmegini almak üçin diňe özüňize rahat duýýan režimi we ýygylygy saýlaň.

④Wagt we ýygylyk: Size iň gowy täsir edýän zadyň görnüşine baglylykda, TENS elektroterapiýasynyň her bir seansy adatça 15-30 minut aralygynda dowam etmeli we ony günde 1-3 gezek ulanmak maslahat berilýär. Bedeniňiz jogap berende, gerek bolanda ulanmagyň ýygylygyny we dowamlylygyny kem-kemden sazlap bilersiňiz.

⑤Başga bejergiler bilen utgaşdyrmak: Diz agyrysyny has ýokary derejä çykarmak üçin, TENS terapiýasyny beýleki bejergiler bilen utgaşdyrsaňyz has netijeli bolup biler. Mysal üçin, ýylylyk kompreslerini ulanyp görüň, boýunyňyzy ýeňil uzaldyň ýa-da rahatlandyryjy maşklary ediň ýa-da hatda massaž hem ediň - bularyň hemmesi sazlaşykly işläp biler!

Ulanylyş görkezmeleri: Çarpaz elektrod usuly saýlanmaly. 1-nji kanal (gök), ol lateral myşsasyna we medial tuberositas tibiae ulanylýar. 2-nji kanal (ýaşyl) bolsa medial myşsasyna we lateral tuberositas tibiae-e birikdirilýär.